Start binnen 1 werkdag
Spoed? Binnen 8u contact!
Online èn offline

Heb ik een burn-out?

We leven in een wereld waarin we het liefst alles zouden doen. We willen een carrière, een druk sociaal leven, reizen, sporten, hobby’s, een gezinsleven, et cetera. Hoewel het geweldig klinkt, levert het vaak een hoop stress op. Maar wanneer moet je je zorgen gaan maken over een mogelijke burn-out? Ongeacht de hoeveelheid stress die je ervaart: ik zorg dat je er (voortaan) mee om kunt gaan zónder in een burn-out te belanden.

Een beetje stress is gezond

Stress hebben we allemaal weleens, bijvoorbeeld voor een presentatie of wanneer we alles op tijd af proberen te krijgen voor de vakantie. Als gevolg van stress gaat je bloeddruk omhoog en stijgt je hartslag. Daardoor word je alert en kun je optimaal functioneren. Wanneer je daarna ontspant, herstelt je lichaam zich weer volledig. De vraag ‘Heb ik een burn-out?’ hoef je jezelf in deze situatie niet te stellen.
 
Blijft de ontspanning uit, dan geeft je lichaam daar subtiele signalen van zoals hoofdpijn, stemmingswisselingen en een slechtere nachtrust. Zolang je na elke periode van stress echter genoeg tijd neemt om weer te ontspannen en herstellen, levert dat geen problemen op en zal je geen burn-out krijgen.

Een burn-out sluipt erin

De problemen ontstaan – je raadt het al – wanneer je tussendoor niet genoeg de tijd neemt om volledig te herstellen. Je herkent wellicht het gevoel van klaar zijn voor de week op maandagochtend, en alweer aftellen richting weekend op dinsdagmiddag. Het weekend heeft je dan voor een deel opgeladen, maar niet voldoende om genoeg energie te hebben voor de gehele week.

Emotionele en gedragsmatige klachten

  • Slechte concentratie
  • Besluiteloosheid
  • Nergens zin in hebben
  • Gevoel van falen en weinig zelfvertrouwen
  • Gevoel van opgejaagdheid, gespannen zijn
  • Gevoel van hulpeloosheid en verslagenheid
  • Krampachtig proberen dingen onder controle te houden
  • Stemmingswisselingen
  • Innerlijk leeg of verdoofd voelen
  • Piekeren
  • Verslavingsgedrag (meer drinken, eten, kopen, middelen gebruik)
  • Conflicten op werk en met partner

Fysieke klachten

  • Altijd moe zijn, slecht slapen en een gevoel van uitputting
  • Terugkerende pijn in je spieren, nek- en schouderpijn
  • Snel ademhalen, een snelle hartslag en een hogere bloeddruk
  • Hoofdpijn
  • Slechter zien
  • Darmproblemen
  • Toename lichamelijke klachten (spierpijn, gewrichtspijn, snel vatbaar voor verkoudheid en griep
Helaas komt de vraag ‘Heb ik een burn-out?’ op het moment dat deze klachten optreden nog niet altijd bij je op. Je bent te druk met de dagelijkse dingen en verbant de signalen zoveel mogelijk naar de achtergrond. Onthoud echter dat het negeren van de klachten niet betekent dat ze vanzelf zullen verdwijnen. Sterker nog, het probleem wordt alleen maar groter naarmate je de signalen negeert of bagatelliseert en er langer mee rond blijft lopen.

Wat is een burn-out

Van een burn-out is sprake als je je emotioneel uitgeput voelt, je sterk vermoeid voelt, cynisch en afstandelijk staat ten opzichte van je werk en je het gevoel hebt niet competent te zijn.

Wanneer heb ik een burn-out?

Het verraderlijke van een burn-out is dat je vaak zelf de laatste bent die het wil weten. De omgeving maakt je erop attent of je stort in nadat zich een extra stressfactor heeft voorgedaan. Burn-out wordt niet alleen veroorzaakt door zaken van buitenaf maar ook door hoe jij zelf met een hoge werkdruk, een onduidelijke functieomschrijving of een veeleisende baas omgaat. Door een vragenlijst in te vullen kun je een antwoord geven op de vraag ‘Heb ik een burn-out?’. Een goede vragenlijst hiervoor is de vragenlijst ‘Overcoming Job Burnout’ van dr. Beverly Potter.

Hoe kom ik van mijn burn-out af?

Wanneer je burn-outklachten ervaart, komt dat over het algemeen omdat je dingen structureel op een manier aanpakt die je meer energie kost dan het je oplevert. Dat kan komen door de manier waarop je je weekplanning vult, maar ook omdat je bijvoorbeeld op je werk niet op je plek zit.
 
Juist omdat je dingen al heel lang op dezelfde manier doet, is het erg lastig om daar in je eentje uit te komen. Het is dus raadzaam om samen met een professional te kijken naar wat jij op dit moment nodig hebt en welke veranderingen daarvoor nodig zijn. Zo herstel je snel van je burn-out en kun je weer met energie aan de slag.